VETC, ePass có hưởng lợi từ số dư của người dùng?

 Một trạm thu phí không dừng VETC - Ảnh: VETC Dù VETC và [ePass](https://tuoitre.vn/epass.html "ePass") đã tạm dừng thu phí, nhiều người dùng và chuyên gia vẫn đặt câu hỏi về các nguồn doanh thu của các ví này, nhất là khả năng thu lãi từ số dư người dùng duy trì trong tài khoản. _Tuổi Trẻ_ đã có trao đổi với tiến sĩ Nguyễn Tuấn Anh, giảng viên ngành tài chính Đại học [RMIT](https://tuoitre.vn/rmit.html "RMIT") Việt Nam, xung quanh việc thu phí và quyền lợi người tiêu dùng. ## Có thể nhận lãi từ phần tiền người dùng chưa dùng đến Theo tiến sĩ Nguyễn Tuấn Anh, dưới góc độ tài chính, nguồn thu của các doanh nghiệp ví điện tử thường đến từ ba trụ cột chính. Thứ nhất, phí chiết khấu từ đối tác bán hàng, ví dụ như phần trăm trích lại từ doanh thu vé qua trạm BOT. Thứ hai, doanh thu từ các dịch vụ giá trị gia tăng như bán chéo bảo hiểm, dịch vụ tài chính, quảng cáo và phân tích dữ liệu. Và thứ ba, và cũng là nguồn lực ẩn khổng lồ: dòng tiền nhàn rỗi (float). * [](https://tuoitre.vn/vetc-va-epass-tam-dung-thu-phi-lieu-co-bat-tay-cung-lam-gia-vi-pham-luat-canh-tranh-100260820122849125.htm) #### [VETC và ePass tạm dừng thu phí: Liệu có bắt tay cùng làm giá, vi phạm Luật Cạnh tranh?](https://tuoitre.vn/vetc-va-epass-tam-dung-thu-phi-lieu-co- bat-tay-cung-lam-gia-vi-pham-luat-canh-tranh-100260820122849125.htm)[ĐỌC NGAY __](https://tuoitre.vn/vetc-va-epass-tam-dung-thu-phi-lieu-co-bat-tay-cung- lam-gia-vi-pham-luat-canh-tranh-100260820122849125.htm) Thực tế cho thấy người dùng luôn nạp một khoản tiền nhất định vào các ví. Sau khi chi trả các dịch vụ, thường sẽ còn một phần tiền dư. Chia sẻ với _Tuổi Trẻ_ , anh Vũ Thanh, chủ một doanh nghiệp vận tải tại phường An Hội Đông, cho hay riêng cá nhân anh luôn có một khoản dư từ 500.000 đồng cho ví điện tử dành cho việc thu phí không dừng, vì nhu cầu đi lại trên cung đường từ TP.HCM đến khu vực Vũng Tàu (cũ) khá thường xuyên. Riêng cho công việc, anh có một ví điện tử không dừng riêng cho đội xe. Với khoản nạp mỗi lần lên đến 5 triệu đồng và để trừ dần. Theo phân tích của ông Tuấn Anh, lượng tiền khách hàng nạp vào ví nhưng chưa dùng ngay như trên của các tài khoản VETC và ePass có thể là rất lớn. Với 6,3 triệu tài khoản của VETC và ePass, nếu giả định mỗi người để dư trung bình 200.000 đồng, hệ thống đã nắm giữ lượng tiền mặt hơn 1.200 tỉ đồng. Cơ chế này mang lại lợi thế tài chính cực lớn. Mặc dù pháp luật quy định số dư này phải nằm ở tài khoản đảm bảo tại ngân hàng, nhưng với quy mô thanh khoản hàng nghìn tỉ đồng, doanh nghiệp có vị thế rất lớn để đàm phán hưởng lãi suất không kỳ hạn (CASA) hoặc các thỏa thuận chia sẻ lợi ích kinh tế với ngân hàng đối tác. "Các ví không phải trả lãi suất cho người dùng, biến số tiền này thành nguồn 'vốn rẻ' với chi phí vốn hoàn toàn bằng 0", ông Tuấn Anh nêu. Dẫn trường hợp Alipay và [WeChat Pay](https://tuoitre.vn/wechat-pay.html "WeChat Pay") (Trung Quốc), ông Tuấn Anh cho hay các ví này từng tạo ra hàng tỉ USD tiền lãi mỗi năm từ số dư khổng lồ của khách hàng trước khi bị Ngân hàng Trung ương Trung Quốc siết. Trường hợp thường được nhắc đến nhất là Starbucks, chuỗi cà phê Mỹ này thường duy trì khoảng 1,5 tỉ USD tiền nạp trước trên ứng dụng, khiến Starbucks hoạt động như một "ngân hàng không lãi suất", dùng dòng vốn này làm đòn bẩy tài chính để tối ưu hóa kinh phí. "Như vậy, chỉ riêng lượng tiền duy trì trong hệ thống đã tạo ra biên lợi nhuận tự nhiên khổng lồ cho doanh nghiệp cung ứng ví", ông Tuấn Anh nêu thêm.  Tiến sĩ Nguyễn Tuấn Anh, giảng viên ngành tài chính Đại học RMIT Việt Nam ## Tại sao lại bắt người dùng gánh phí? Đối với các khoản chi phí mà VETC và ePass viện dẫn, bao gồm eKYC, đối soát, vận hành, bảo mật... cấu trúc của các khoản phí này thay đổi theo vòng đời khách hàng. Chi phí eKYC hiện vào khoảng 5.000 - 15.000 đồng/lượt, nhưng đây là chi phí cố định một lần khi mở tài khoản, hoàn toàn không phát sinh hàng tháng (chi phí eKYC là các khoản chi phí mà ví điện tử/ngân hàng phải bỏ ra để xác minh danh tính khách hàng bằng phương thức điện tử). Ông Tuấn Anh cho biết các hệ thống máy chủ, phần mềm đối soát lại có tính kinh tế theo quy mô. Khi đạt đến mức 6,3 triệu tài khoản, chi phí biên để duy trì thêm một người dùng sẽ giảm rất nhiều. Như vậy, tỉ trọng các chi phí này chỉ lớn ở giai đoạn đầu tư hạ tầng ban đầu nhưng rất nhỏ so với tổng quy mô doanh thu trong dài hạn. Trong bối cảnh đó, TS này nhận định việc thu phí 6.600 đồng/tháng/tài khoản (gần 80.000 đồng/năm) là không hợp lý về mặt chiến lược kinh doanh. VETC và ePass vốn đã có nguồn thu từ tỉ lệ chiết khấu thu phí đường bộ và hưởng lợi từ dòng tiền nhàn rỗi của người dùng. Áp thêm phí duy trì tài khoản mang tính chất thu kép. Hơn nữa, với một dịch vụ có tính bắt buộc cao như ETC, việc thu phí định kỳ đi ngược lại mô hình chuẩn của các ví điện tử toàn cầu (miễn phí người dùng cuối để mở rộng mạng lưới). Một ví dụ quốc tế là hệ thống Touch'n Go (Malaysia), mạng lưới ví và thẻ thu phí giao thông độc quyền, từng bị dư luận phản đối gay gắt và chính phủ can thiệp khi thu phụ phí nạp. Họ sau đó phải gỡ bỏ hoàn toàn và chuyển sang tạo doanh thu bằng bán chéo dịch vụ tài chính, đầu tư trên ứng dụng. "Tương tự, hệ thống E-ZPass tại nhiều bang của Mỹ miễn phí duy trì tài khoản, bởi nhà vận hành hiểu rằng lợi nhuận cốt lõi phải đến từ phân chia phí dịch vụ đối tác và quản lý dòng vốn trung gian, thay vì trút gánh nặng vận hành lên người dùng cuối", ông Tuấn Anh cho hay. [](https://tuoitre.vn/epass- giai-thich-viec-xu-ly-giao-dich-thu-phi-tu-dong- etc-100260819153021312.htm)[ePass giải thích việc xử lý giao dịch thu phí tự động ETC](https://tuoitre.vn/epass-giai-thich-viec-xu-ly-giao-dich-thu-phi-tu- dong-etc-100260819153021312.htm) Thông tin về việc triển khai thu phí xử lý giao dịch ETC khi liên kết tài khoản giao thông với ví điện tử đã nhanh chóng trở thành tâm điểm bàn tán trên khắp các diễn đàn ô tô và mạng xã hội. Đọc tiếp [ Về trang Chủ đề ](/nhom-chu-de.htm "Về trang chủ đề") [NGHI VŨ](/tac-gia/nghi-vu-39746.htm "NGHI VŨ")